{"id":9713,"date":"2021-08-23T15:58:41","date_gmt":"2021-08-23T21:58:41","guid":{"rendered":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713"},"modified":"2021-08-20T15:59:42","modified_gmt":"2021-08-20T21:59:42","slug":"the-underground-railroad-las-vias-de-la-libertad","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713","title":{"rendered":"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">\u201cImagina aferrarte a una leyenda, un mito, una historia contada en la noche, entre susurros, cuando la luz del d\u00eda ha ca\u00eddo y las sombras se convierten en el cobijo de una poblaci\u00f3n negra sumida en la desesperanza. Algunos se lamen las heridas sufridas por la dura y extenuante jornada de trabajo; otros, buscan la soledad del silencio para imaginar una vida mejor. Pero hay unos pocos que sue\u00f1an con esa leyenda, ese mito, esa historia contada en susurros que habla de un tren subterr\u00e1neo que conduce directamente a la libertad\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Esta serie surge a partir de la novela de\u00a0Colson Whitehead,\u00a0<em>El ferrocarril subterr\u00e1ne<\/em>o, que recibi\u00f3 el Premio Pulitzer en 2017 y tambi\u00e9n obtuvo el National Book Award, convirti\u00e9ndose en todo en un exitazo en Estados Unidos. Ahora, nos llega en audiovisual con una calidad absolutamente irreprochable.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cuenta la historia de\u00a0una secreta red de refugios y v\u00edas\u00a0que eran utilizadas por los\u00a0negros esclavizados\u00a0a principios del siglo XIX,\u00a0para huir hacia la\u00a0libertad de los estados libres y a Canad\u00e1.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-2.png\"><img decoding=\"async\" width=\"300\" height=\"99\" class=\"alignnone size-medium wp-image-9714\" src=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-2-300x99.png\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-2-300x99.png 300w, https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-2-768x254.png 768w, https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-2.png 918w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">El llamado\u00a0<strong>Ferrocarril Subterr\u00e1neo<\/strong>\u00a0es una de las historias m\u00e1s atractivas referidas al periodo en el que la esclavitud fue legal en EE.UU. La\u00a0red ferroviaria clandestina\u00a0utilizada desde finales del siglo XVIII por afroamericanos esclavizados, con\u00a0apoyo de abolicionistas blancos y h\u00e9roes y hero\u00ednas de la misma raza, ha sido, a lo largo de d\u00e9cadas, objeto de libros y obras de ficci\u00f3n.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">El <em><strong>\u00abunderground railroad\u00bb<\/strong><\/em> era una red clandestina que un\u00eda Estados Unidos y Canad\u00e1 en el siglo XIX, pero no era propiamente una v\u00eda f\u00e9rrea. El hecho es que los miembros de dicha red usaban t\u00e9rminos ferroviarios como met\u00e1fora para referirse a estas actividades fugitivas.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Los \u00abconductores\u00bb o \u00abmaquinistas\u00bb, por ejemplo, eran palabras clave para referirse a aquellos voluntarios que ayudaban a los esclavos del sur a escapar, a estados libres o a Canad\u00e1, proporcion\u00e1ndoles disfraces, mapas, enclaves seguros donde dormir, etc.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Las \u00abestaciones\u00bb eran casas particulares, a lo largo del pa\u00eds, donde los fugitivos pod\u00edan esconderse, comer y descansar. E incluso recibir asistencia m\u00e9dica si lo requer\u00edan e informaci\u00f3n sobre otras estaciones cercanas, para seguir su viaje con seguridad.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">A lo largo de su existencia, desde 1810 hasta 1860, cuando estall\u00f3 la Guerra Civil con al posterior abolici\u00f3n de la esclavitud,\u00a0se estima que el \u00abFerrocarril Subterr\u00e1neo\u00bb logr\u00f3 liberar a m\u00e1s de 100.000 esclavos y tambi\u00e9n influy\u00f3 en la opini\u00f3n p\u00fablica para ganar partidarios a la causa abolicionista.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Lo que precisamente imagina la serie de Barry Jenkins, y originalmente el libro de Whitehead, es c\u00f3mo hubiera sido la historia si todo ese conjunto de met\u00e1foras ferroviarias fueran realmente una red tangible de carriles, estaciones y conductores profesionales, que ayudaban a los esclavos a huir del sur a lomos de grandes trenes de vapor.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">El imaginario visual de los a\u00f1os de esclavitud en Estados Unidos nunca hab\u00eda calado tan hondo como en\u00a0<strong><em>The Underground Railroad<\/em><\/strong>, que empieza como una versi\u00f3n\u00a0artie\u00a0de\u00a0<em><strong>12 a\u00f1os de esclavitud<\/strong><\/em>\u00a0y se acaba convirtiendo episodio a episodio en un bell\u00edsimo mosaico de historias que mezclan realidad, ficci\u00f3n y fantas\u00eda.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-3.png\"><img decoding=\"async\" width=\"300\" height=\"157\" class=\"alignnone size-medium wp-image-9715\" src=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-3-300x157.png\" alt=\"\" srcset=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-3-300x157.png 300w, https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-3-768x402.png 768w, https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad-3.png 920w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<div class=\"likebtn_container\" style=\"\"><!-- LikeBtn.com BEGIN --><span class=\"likebtn-wrapper\"  data-identifier=\"post_9713\"  data-lang=\"es\"  data-style=\"\"  data-unlike_allowed=\"\"  data-show_copyright=\"\"  data-item_url=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713\"  data-item_title=\"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad\"  data-item_image=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad.png\"  data-item_date=\"2021-08-23T15:58:41-06:00\"  data-engine=\"WordPress\"  data-plugin_v=\"2.6.64\"  data-event_handler=\"likebtn_eh\" ><\/span><!-- LikeBtn.com END --><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&ldquo;Imagina aferrarte a una leyenda, un mito, una historia contada en la noche, entre susurros, cuando la luz del d&iacute;a ha ca&iacute;do y las sombras se convierten en el cobijo de una poblaci&oacute;n negra sumida en la desesperanza. Algunos se lamen las heridas sufridas por la dura y extenuante jornada de trabajo; otros, buscan la&#8230;<\/p>\n<div class=\"likebtn_container\" style=\"\"><!-- LikeBtn.com BEGIN --><span class=\"likebtn-wrapper\"  data-identifier=\"post_9713\"  data-lang=\"es\"  data-style=\"\"  data-unlike_allowed=\"\"  data-show_copyright=\"\"  data-item_url=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713\"  data-item_title=\"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad\"  data-item_image=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad.png\"  data-item_date=\"2021-08-23T15:58:41-06:00\"  data-engine=\"WordPress\"  data-plugin_v=\"2.6.64\"  data-event_handler=\"likebtn_eh\" ><\/span><!-- LikeBtn.com END --><\/div>","protected":false},"author":107,"featured_media":9716,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"categories":[2234],"tags":[3019,1347,3018,3020,1302,1955,3023,3022,3021],"class_list":["post-9713","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-series","tag-abolicion","tag-ayuda","tag-esclavitud","tag-libertad","tag-organizacion","tag-racismo","tag-refugios","tag-subterrano","tag-tren"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad - Noticias<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_MX\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad - Noticias\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"&ldquo;Imagina aferrarte a una leyenda, un mito, una historia contada en la noche, entre susurros, cuando la luz del d&iacute;a ha ca&iacute;do y las sombras se convierten en el cobijo de una poblaci&oacute;n negra sumida en la desesperanza. Algunos se lamen las heridas sufridas por la dura y extenuante jornada de trabajo; otros, buscan la...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Noticias\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/locusuaa\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-08-23T21:58:41+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"516\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Selene Porras\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Selene Porras\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713\"},\"author\":{\"name\":\"Selene Porras\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/04418109b8e5f53bc07cf53c7c67afc2\"},\"headline\":\"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad\",\"datePublished\":\"2021-08-23T21:58:41+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713\"},\"wordCount\":556,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/08\\\/Railroad.png\",\"keywords\":[\"Abolici\u00f3n\",\"Ayuda\",\"Esclavitud\",\"Libertad\",\"Organizaci\u00f3n\",\"Racismo\",\"Refugios\",\"Subterrano\",\"Tren\"],\"articleSection\":[\"Series\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713\",\"url\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713\",\"name\":\"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad - Noticias\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/08\\\/Railroad.png\",\"datePublished\":\"2021-08-23T21:58:41+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/08\\\/Railroad.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/08\\\/Railroad.png\",\"width\":920,\"height\":516},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?p=9713#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Inicio\",\"item\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/\",\"name\":\"Laboratorio Universitario de Periodismo\",\"description\":\"Laboratorio de Periodismo Universitario\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#organization\",\"name\":\"Locus\",\"url\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/cropped-Nuevo-logo-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/05\\\/cropped-Nuevo-logo-1.png\",\"width\":1963,\"height\":836,\"caption\":\"Locus\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/locusuaa\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/04418109b8e5f53bc07cf53c7c67afc2\",\"name\":\"Selene Porras\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/e7476bec9f7b3dd14938117bcd2b61985ffec0c87e1c6947391ac00b9d09e972?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/e7476bec9f7b3dd14938117bcd2b61985ffec0c87e1c6947391ac00b9d09e972?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/e7476bec9f7b3dd14938117bcd2b61985ffec0c87e1c6947391ac00b9d09e972?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Selene Porras\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/comunicacion.uaa.mx\\\/revista\\\/?author=107\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad - Noticias","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713","og_locale":"es_MX","og_type":"article","og_title":"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad - Noticias","og_description":"&ldquo;Imagina aferrarte a una leyenda, un mito, una historia contada en la noche, entre susurros, cuando la luz del d&iacute;a ha ca&iacute;do y las sombras se convierten en el cobijo de una poblaci&oacute;n negra sumida en la desesperanza. Algunos se lamen las heridas sufridas por la dura y extenuante jornada de trabajo; otros, buscan la...","og_url":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713","og_site_name":"Noticias","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/locusuaa","article_published_time":"2021-08-23T21:58:41+00:00","og_image":[{"width":920,"height":516,"url":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad.png","type":"image\/png"}],"author":"Selene Porras","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Escrito por":"Selene Porras","Tiempo de lectura":"3 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713"},"author":{"name":"Selene Porras","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#\/schema\/person\/04418109b8e5f53bc07cf53c7c67afc2"},"headline":"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad","datePublished":"2021-08-23T21:58:41+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713"},"wordCount":556,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad.png","keywords":["Abolici\u00f3n","Ayuda","Esclavitud","Libertad","Organizaci\u00f3n","Racismo","Refugios","Subterrano","Tren"],"articleSection":["Series"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713","url":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713","name":"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad - Noticias","isPartOf":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad.png","datePublished":"2021-08-23T21:58:41+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713#primaryimage","url":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad.png","contentUrl":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/Railroad.png","width":920,"height":516},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?p=9713#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Inicio","item":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"The Underground Railroad: Las V\u00edas de la Libertad"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#website","url":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/","name":"Laboratorio Universitario de Periodismo","description":"Laboratorio de Periodismo Universitario","publisher":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#organization","name":"Locus","url":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/cropped-Nuevo-logo-1.png","contentUrl":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/cropped-Nuevo-logo-1.png","width":1963,"height":836,"caption":"Locus"},"image":{"@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/locusuaa"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/#\/schema\/person\/04418109b8e5f53bc07cf53c7c67afc2","name":"Selene Porras","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7476bec9f7b3dd14938117bcd2b61985ffec0c87e1c6947391ac00b9d09e972?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7476bec9f7b3dd14938117bcd2b61985ffec0c87e1c6947391ac00b9d09e972?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7476bec9f7b3dd14938117bcd2b61985ffec0c87e1c6947391ac00b9d09e972?s=96&d=mm&r=g","caption":"Selene Porras"},"url":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/?author=107"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9713","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/107"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9713"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9713\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9717,"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9713\/revisions\/9717"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/9716"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9713"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9713"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/comunicacion.uaa.mx\/revista\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9713"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}